Nhiều người dân cho rằng, chính sách của Nhà nước đang bị những cán bộ cơ sở ở đây thực hiện một cách "tiền hậu bất nhất", đẩy người dân vào cảnh phải khiếu kiện kéo dài.

Tiền - hậu bất nhất

Bà Nguyễn Thị Mong - trú tại thị trấn Kinh Môn - có đơn tố cáo về việc Hội đồng GPMB DA đường 188 (nay là đường 388) đã thực thi việc đền bù cho gia đình bà không đúng pháp luật. Gia đình bà có một lô đất diện tích 900m2 mua lại từ năm 1978.

Tại địa phương, khi lập bản đồ 299 cũng đã xác định diện tích này... Nhưng khi làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, gia đình bà chỉ được xác định 810m2 mà không có giải thích bằng văn bản của cơ quan chức năng!

Ngày 15.5.2006, Hội đồng GPMB đã có phương án bồi thường số 58a/PABT xác định bồi thường đất, tài sản, vật kiến trúc, cây cối cho gia đình bà Mong tổng giá trị là 214.466.000đ. Ngày 21.12.2006, gia đình bà được thông báo là chiều ngày 23.12.2006, ban DA sẽ đến đo đất để xác định lại mức đền bù.

Song, đến ngày 23.12, chính quyền thị trấn Kinh Môn không đo đất mà lại tổ chức lực lượng đến cưỡng chế mà không hề có thông báo, không có bất kỳ một khoản bồi hoàn nào (?).

Bà Mạc Thị Thu Hà - ở xã Hiệp An - thì cho biết: Phương án đền bù căn nhà của bà lúc đầu đã được các cơ quan chức năng huyện đồng ý là 209 triệu đồng. Nhưng chỉ một thời gian ngắn sau, phương án lại được điều chỉnh còn... 44 triệu đồng! 

Cùng cảnh ngộ là 14 trường hợp khác ở thôn Châu Xá, xã Duy Tân có đất sản xuất nằm trong DA mở rộng sản xuất của Cty Phú Tân. Đại diện của 14 hộ dân trên viện dẫn những lý do dẫn đến việc họ không chịu nhận tiền ĐB-GPMB cho diện tích bị thu hồi như sau: UBND huyện không niêm yết phương án ĐB-GPMB tại UBND xã Duy Tân theo đúng quy định của pháp luật.

Từ tháng 11.2006, trong khi chưa có quyết định thu hồi đất đến từng hộ, chưa có văn bản bàn giao đất, nhưng UBND xã Duy Tân vẫn "bật đèn xanh" để Cty Phú Tân san lấp mặt bằng. UBND xã Duy Tân đã không để cho dân được bàn bạc công khai những vấn đề về ĐB-GPMB cũng như thương lượng với chủ đầu tư theo quy định của Luật Đất đai...

Dân không nhớ hay chính quyền làm sai?

Phó Chủ tịch UBND huyện Kinh Môn Phạm Thế Đại cho rằng, huyện làm đúng quy trình giải toả của các DA. Về những mức đền bù đưa ra khác nhau, ông Đại viện dẫn lý do liên tục có sự thay đổi quyết định đền bù của UBND tỉnh nên Hội đồng GPMB "phải làm đi làm lại".

Trả lời câu hỏi có hay không việc chính quyền không bàn bạc với dân, không có thông báo giải toả, quyết định thu hồi đất tới từng hộ dân..., ông Đại khẳng định: Không có chuyện đó. Với những hộ dân có thắc mắc, chúng tôi mời gặp riêng, đồng thời thông báo trên hệ thống truyền thanh xã. Nếu ai nói không có các văn bản đó, là họ cố tình không nhớ...

Tuy nhiên, trong tay chúng tôi đã có tài liệu chứng tỏ kết luận của ông Đại là không hoàn toàn đúng. Tại Quyết định số 2197/QĐ-UBND ngày 13.6.2008 về việc xử lý đơn khiếu nại tố cáo của một số công dân thôn Châu Xá, xã Duy Tân, do Chủ tịch UBND tỉnh ký đính kèm kết luận thanh tra "Xác minh đơn của công dân thôn Châu Xá, xã Duy Tân, huyện Kinh Môn tố cáo vi phạm Luật Đất đai" của Sở TNMT tỉnh  ghi rõ: "UBND huyện Kinh Môn đã giao UBND xã Duy Tân giao quyết định thu hồi đất đến từng hộ gia đình có đất bị thu hồi từ ngày 23.12.2006, nhưng còn 19 hộ chưa nhận quyết định thu hồi đất...".

Các sai phạm nêu trên của UBND huyện Kinh Môn cùng các ban, ngành chức năng địa phương đã vi phạm Luật Đất đai, xâm phạm nghiêm trọng đến lợi ích hợp pháp của người dân.