Tiếc rằng, việc đóng cửa các cửa hàng này chỉ là "trên giấy", vì sau khi đoàn thanh tra đi khỏi, cửa hàng vẫn hoạt động bình thường. Trước vấn đề này, ông Trần Đáng - Cục trưởng Cục ATVSTP - cho biết:
- Tôi đã trực tiếp đi kiểm tra lại chợ thịt chó ở La Dương (Hà Tây), đã chứng kiến chợ hoạt động nhộn nhịp bất chấp lệnh đình chỉ hoạt động của đoàn thanh tra Bộ Y tế đã công bố. Tại hai nhà hàng thịt chó Anh Tú xịn và Trần Mục, mặc dù đã lập biên bản đóng cửa và kết quả mẫu xét nghiệm thớt thái thịt chó và một miếng dồi chó không chỉ có vi khuẩn tả, mà còn có cả vi khuẩn thương hàn, nhưng vẫn ngang nhiên hoạt động.
Trước tình hình này, Bộ Y tế đã có công văn gửi UBND tỉnh Hà Tây phải xử lý ngay các cơ sở cố tình vi phạm lệnh đình chỉ và có hình thức kỷ luật đối với cán bộ chính quyền tại địa phương. Bộ cũng giao cho Sở Y tế Hà Nội làm công văn gửi UBND quận Tây Hồ yêu cầu xử lý hai quán thịt chó vi phạm.
Theo phân cấp quản lý, UBND các phường, quận phải chịu trách nhiệm về các cửa hàng kinh doanh thực phẩm. Nếu nơi nào làm không nghiêm túc, để tình trạng mất VSATTP diễn ra, đề nghị cách chức của lãnh đạo nơi đó.
Với sự ra quân hàng loạt của các đoàn thanh - kiểm tra trong 1 tháng qua, đã có thể cải thiện được tình hình mất VSATTP đang rất phức tạp không, thưa ông?
- Nhìn chung, tình hình VSATTP đã được củng cố hơn và cải thiện phần nào. Nhờ đó mà dịch tiêu chảy cấp đang dần lắng xuống. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều tồn tại chưa khắc phục được. Tồn tại lớn nhất là vai trò, trách nhiệm của chính quyền địa phương chưa hoàn thành, chưa làm quyết liệt.
Sự vào cuộc của chính quyền địa phương vẫn hời hợt, làm ngơ trước tình trạng kinh doanh thực phẩm nhem nhuốc. Ý thức của người chế biến, kinh doanh thực phẩm còn bất chấp vì lợi nhuận, cố tình vi phạm. Người dân ý thức chưa cao, ăn uống tuỳ tiện, không hợp vệ sinh. Nếu người dân ăn sạch sẽ, không còn đất cho những cơ sở thực phẩm bẩn tồn tại.
Có một tình trạng đang khá phổ biến là cơ quan y tế đang cấp ồ ạt giấy chứng nhận đủ điều kiện VSATTP cho các cơ sở, đã dẫn đến việc không đạt vẫn cấp. Ý kiến của ông về vấn đề này thế nào?
- Chủ trương các cơ sở kinh doanh thực phẩm phải được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện VSATTP mới được hoạt động đã được Bộ Y tế quy định vài năm nay, nhưng các địa phương không chịu làm. Đến khi có dịch tiêu chảy cấp, các địa phương mới làm ào ạt, do đó đã có tình trạng cơ sở không đạt vẫn cấp, làm cho tờ giấy chứng nhận đó không có giá trị.
Tình trạng nữa là khi cấp thì đủ điều kiện, sau đó không giám sát, kiểm tra để cơ sở hoạt động vi phạm các quy định VSATTP. Đây là sự thiếu trách nhiệm của cơ quan quản lý. Qua kiểm tra tại Hà Nội, có một số cơ sở đã được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện VSATTP, song vẫn vi phạm đã bị thu hồi giấy, nếu tiếp tục vi phạm lần 2, lần 3 sẽ bị đóng cửa vĩnh viễn, xử phạt hành chính.
Nhưng hiện nay, các chế tài xử phạt còn quá nhẹ?
- Đúng là các chế tài xử phạt chưa thoả đáng. Cơ sở vi phạm chỉ phạt một ít tiền thì không tương xứng. Hiện chúng tôi đang xây dựng nghị định về chức năng nhiệm vụ của thanh tra thực phẩm. Khi lực lượng này ra đời sẽ có quyền kiểm tra đóng cửa ngay lập tức bất cứ cơ sở kinh doanh thực phẩm nào vi phạm.