Phó Thủ tướng Chính phủ - Bộ trưởng Bộ GDĐT Nguyễn Thiện Nhân khẳng định: "Sinh viên cần được tham gia vào quá trình đào tạo và xác định xã hội, doanh nghiệp cần gì".

Kể từ tháng 2.2007, Bộ GDĐT đã tổ chức nhiều hội thảo quốc gia về đào tạo nguồn nhân lực nhằm thay đổi nhận thức của cơ sở đào tạo và phía sử dụng lao động về trách nhiệm, cũng như lợi ích các bên. Thế nhưng, sinh viên (SV) là trung tâm của hoạt động đào tạo lại chưa được tham gia vào các chủ trương lớn đó. Vì vậy, hội thảo quốc gia về "Sinh viên với đào tạo đáp ứng nhu cầu xã hội, nhu cầu doanh nghiệp" do Bộ GDĐT tổ chức ngày 20.8 tại Trường ĐHQG TPHCM đã xác định rõ vai trò của SV trong việc cung cấp nguồn nhân lực cho xã hội.

Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân cho rằng: "Bên cạnh việc phân rõ trách nhiệm của trường, DN trong việc hỗ trợ SV, người học phải chủ động trong quá trình đào tạo". Nghĩa là, SV phải chủ động bổ sung những mặt yếu về phương pháp học tập, ngoại ngữ, kỹ năng mềm, ... Nếu thấy chương trình, phương pháp học chưa hợp lý, cần góp ý để điều chỉnh. Phía nhà trường cũng nên chuẩn hóa các kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng mềm. Có thể phối hợp với phía DN để giúp SV nâng cao kỹ năng nghề nghiệp ngay khi đang đi học.

Theo số liệu khảo sát của dự án giáo dục đại học về việc làm cho SV sau tốt nghiệp, tỷ lệ SV tốt nghiệp có việc làm ngay và có việc trong khoảng thời gian 3 năm sau khi ra trường có khoảng cách khá lớn. Khi mới tốt nghiệp chỉ có 45-62% SV tìm được việc làm, trong khi 2 năm sau, con số này ở mức 90-100%. Điều này chứng tỏ DN còn "e ngại" SV mới ra trường sẽ chưa thể đảm đương được công việc.

Nhưng thực tế có phải vậy không? Còn rất nhiều DN chỉ biết đưa ra yêu cầu của mình, chứ không quan tâm làm sao để đào tạo ra được "sản phẩm ưng ý". Tâm sự của Quỳnh Anh - SV Học viện Bưu chính viễn thông là thắc mắc chung của rất nhiều người: "DN cần người có kinh nghiệm vào làm việc, nhưng khi SV đến thực tập, hiếm có nơi nào tạo điều kiện đầy đủ. Cơ hội được tiếp xúc với môi trường thực tế bị chính phía DN từ chối".
 
TS Võ Thiếu Hưng, Giám đốc khu Công nghệ phần mềm ĐHQG TPHCM cho rằng: "DN cũng nên tham gia điều tiết quá trình giảng dạy, quan trọng là tăng thời gian thực tập tại DN. Đơn đặt hàng đào tạo có thể chuyển thẳng đến các giảng viên".

Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân kết luận: "Bộ sẽ xem xét lại cơ cấu giờ thực hành trong trường ĐH. Hiện nay, số giờ thực hành chỉ chiếm 10-15%  có lẽ là thấp". Bên cạnh đó, Bộ GDĐT đang chuẩn bị trình Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập Ban chỉ đạo quốc gia về đào tạo đáp ứng nhu cầu xã hội. Các trung tâm hỗ trợ đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực cấp quốc gia cũng sẽ được hình thành làm cầu nối cho tam giác: Nhà trường - nhà DN - nhà nước; người dạy - DN - người học.

Ông Phan Thanh Bình - Giám đốc ĐHQG TPHCM: "Hiện nay, thang bậc và công cụ đánh giá chất lượng đào tạo chưa đạt. Tuy nhiên, sự cạnh tranh quyết liệt ngay trong hệ thống giáo dục buộc các đơn vị đào tạo phải nhìn lại chính mình. Chúng tôi đang tập trung vào 3 vấn đề: Chuyển biến mạnh mẽ vấn đề học tín chỉ, sửa đổi chương trình học và kiểm định chất lượng đào tạo theo tiêu chuẩn quốc tế". Ông Martin Gil - Tổng Giám đốc Coca-Cola Đông Dương, Trưởng văn phòng đại diện Coca-Cola ĐNÁ: "Sự hợp tác giữa nhà trường và DN, hai bên đều thắng. Nên thành lập hệ thống DN và trường ĐH có tính tương tác để phát huy được lợi ích các bên. Chương trình trao đổi sẽ giúp SV phát triển kỹ năng, hơn nữa, trường ĐH cũng có thể tham gia vào việc đào tạo nâng cao cho nhân viên của các DN".