Có rất nhiều DN bị những cú lừa cay đắng khi làm ăn ở nước ngoài do thiếu thông tin. Họ vừa bị mất tiền, vừa chịu nỗi nhục của một kẻ thất trận, thời đại của thông tin mà "mù" thông tin thì chết là chắc. Có nhiều lý do dẫn đến thất bại, trong đó có nguyên nhân là các cơ quan ngoại giao VN ở các nước chưa cung cấp đầy đủ thông tin, hoặc ít nhất là những điều cần thiết để DN chủ động xử lý.
DN bị lừa tham gia hội chợ, mua nhầm công nghệ lạc hậu, bị thưa kiện và thua kiện hoặc nhiều kiểu thua trí rất đau đầu. Thế giới kinh doanh với nhiều thủ đoạn khác nhau, mưu ma chước quỷ không hề nương tay trước bất kỳ ai, nên DN bị sứt đầu mẻ trán khi bước chân ra ngoài làm ăn, học phí trả cho sự hiểu biết đó đôi khi đủ để cho một DN phá sản. Một số DN ngại đầu tư ra nước ngoài vì thiếu thông tin và sự e ngại đó đã khiến cho họ bỏ lỡ nhiều cơ hội làm ăn ở những thị trường nhiều tiềm năng.
Để hiểu biết về thị trường của một quốc gia khác, tất nhiên tự thân DN phải đầu tư công sức, nhưng các cơ quan ngoại giao luôn là chỗ dựa quan trọng. Thứ trưởng Ngoại giao Đoàn Xuân Hưng phát biểu: "Mỗi đại sứ cần ý thức được nhiệm vụ của mình để không dừng lại quá lâu ở tính chất nghi lễ", còn DN thì đòi hỏi bên cạnh nhiệm vụ đối ngoại cấp quốc gia, những người làm công tác ngoại giao còn là "chỗ dựa về tinh thần và pháp lý" cho họ.
Đòi hỏi đó có quá lớn và vượt khỏi trách nhiệm của tham tán thương mại và đại sứ VN ở nước ngoài không? Xét cho cùng thì đó là đòi hỏi chính đáng của DN và cũng là trọng trách của những nhà ngoại giao đối với đất nước. Nghĩ sâu xa hơn, trong hoạt động của bộ máy ngoại giao, việc cung cấp thông tin cho DN cũng là việc công. Các đại sứ có nhiệm vụ xúc tiến thương mại và thúc đẩy hợp tác kinh tế, nhưng không nắm chắc thông tin thị trường để hỗ trợ DN đầu tư kinh doanh hiệu quả thì rõ ràng là không hoàn thành nhiệm vụ.
DN đơn độc làm ăn trên đất khách, nhưng tham tán thương mại và đại sứ VN ở nước ngoài lại chưa phải là nơi họ trông cậy và đặt niềm tin. Điều này rất cần được xem xét trách nhiệm một cách nghiêm túc.