Muôn vàn gian khó
Thực tế diễn biến giao dịch ngày 19.6 không quá khó đoán vì tín hiệu đảo xu hướng đã bộc lộ rõ từ giữa phiên trước. Diễn biến này cũng cho thấy một tâm lý chưa vững đối với bộ phận lớn thị trường: Chỉ một tín hiệu bất lợi là xu hướng bán ra lại lấn át.
Tính toán khối lượng giao dịch thời điểm 18.6 cho thấy tổng khớp lệnh tính riêng CP là 21,2 triệu đơn vị. Tổng khối lượng sẵn sàng giao dịch thời điểm T+4 (mua ngày 11, 12.6) là 16,4 triệu đơn vị. Như vậy, có thể thấy ngoài hoạt động chốt lãi ngay khi CP về tài khoản còn có cả động thái bán ra khối lượng đã mua vào thời điểm trước đó.
Trên thực tế, những đợt bán tháo để chốt lãi ngắn hạn/cắt lỗ luôn là lực cản của của sự phục hồi, tạo ra ngưỡng kháng cự kỹ thuật. Đặc biệt, yếu tố mới nảy sinh là biên độ giá được mở rộng đồng nghĩa với giá CK có thể tăng giảm mạnh hơn. Thị trường cần thử độ vững của tâm lý NĐT mà biểu hiện cụ thể nhất là áp lực bán.
Số liệu ngày 19.6 cho thấy sức mua giảm 78%, chỉ đạt 5,63 triệu CK trong khi tổng bán đạt 28,14 triệu CK. Một điểm dễ nhận thấy là lượng cung không cao như trước, thậm chí giảm tới 35%. Quy mô bán sàn còn dư khoảng 5,2 triệu CK, tương đương 148,2 tỉ đồng, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 350 tỉ đồng/phiên (22 phiên) lúc trước thời điểm "biến cố" 11.6 vừa qua.
Đợt điều chỉnh này là cơ hội để kiểm tra áp lực bán mà cụ thể là áp lực của lượng hàng giải chấp. "Bí ẩn" lớn nhất của thị trường lúc này vẫn là liệu khối lượng giải chấp còn bao nhiêu. Việc lượng bán ra trong những phiên tăng trần vừa qua quá ít chứng tỏ bản thân các CTCK, ngân hàng cũng găm hàng.
Nếu lượng chuyển nhượng kỷ lục ngày 18.6 bao gồm phần lớn là hàng giải chấp thì thị trường sẽ bớt đi một gánh nặng vì hiện áp lực bán kỹ thuật này là mối lo ngại lớn nhất. Áp lực bán trong những phiên tới sẽ đem lại câu trả lời tương đối chính xác về ẩn số này.
Với một số CP được coi là "chỉ báo cầm cố" như REE, SSI, STB ngày 19.6 cũng không xuất hiện lượng bán sàn hàng triệu đơn vị ngay từ đầu phiên như trước. Nếu lượng hàng giải chấp cạn kiệt thì đây sẽ là tín hiệu tích cực cho thị trường.
... Còn có những cơ hội
Sự thay đổi tâm lý thị trường cũng đem đến sự phân hóa về giá CP và là một cơ hội để nhận diện những mã "ngược dòng". Theo tâm lý thông thường, sự đổi chiều chung sẽ khiến NĐT cầm CP lo lắng và muốn bán ra. Tuy nhiên, trong bối cảnh NĐT hoảng hốt bán ra vì "thấy động" và lo ngại một đợt giảm sâu lại tiếp diễn, vẫn có những mã có lượng bán ra rất ít hay có sự tranh chấp về giá giữa bên mua và bên bán.
Đây là những mã chưa có biểu hiện bị bán tháo, chứng tỏ khả năng những CP này đã được thu gom phần lớn từ tay những người muốn bán sang những người nắm giữ dài hạn (lượng cung trôi nổi thấp) hoặc bên bán không muốn bán tháo giá sàn nữa. Sự cân bằng tương đối đó là cơ sở cho sức bật trong tương lai.
Một yếu tố nữa giúp đánh giá tình hình thị trường là mức độ mua vào những phiên tới. Tính cá biệt về thanh khoản của TTCKVN luôn gây khó khăn cho các tổ chức khi quy mô giao dịch của họ lớn hơn nhiều NĐT cá nhân.
Khi thị trường có dấu hiệu đi lên, gần như toàn bộ NĐT cá nhân thực hiện găm hàng và các lệnh mua lớn không được đáp ứng hết dù có thể được chen vào hệ thống trước tiên.
Chỉ trong những phiên bán tháo, các tổ chức mới có điều kiện mua thuận lợi. Chỉ có hành động tích lũy của các tổ chức mới có thể hấp thụ được lượng bán tháo của NĐT cá nhân và làm giảm đáng kể áp lực bán. Những phiên thử độ bền của đợt tăng trưởng này mới chỉ bắt đầu.