Ở kỳ EURO thứ hai được tổ chức năm 1964, Tây Ban Nha đã đăng quang trên sân nhà. Nhưng kể từ đó đến nay, lần gần nhất họ đứng trước "ngưỡng cửa thiên đường" là lọt vào trận chung kết EURO 1984 song thất bại.

Lần này "Vua vòng loại" đã lại là Vua chính thức. Cuối cùng thì sau hơn 4 thập kỷ, Tây Ban Nha cũng thoát khỏi được cái dớp kém cỏi của mình trên đấu trường quốc tế trong một cuộc chinh phục hoàn hảo mà đỉnh điểm chính là chiến thắng trước Đức ở trận chiến cuối cùng. Chỉ có một bàn thắng được ghi trong 90 phút nhưng ngay cả những người bại trận cũng "tâm phục khẩu phục".

Tây Ban Nha nhập cuộc có phần căng thẳng và ngay ở phút thứ 4, một sai lầm của Sergio Ramos đã trao cơ hội vàng vào chân Miroslav Klose nhưng đôi chân quá cứng của tiền đạo Đức này không tạo ra được tình huống nguy hiểm thực sự. Sau đó, đến lượt Thomas Hitzlsperger tung ra cú sút khá mạnh nhưng lại nhằm đúng vào vị trí Casillas.

Sau những phút bị uy hiếp đó, Tây Ban Nha dần dần nắm lại được thế trận. Sự có mặt của tài năng trẻ Cesc Fabregas ngay từ đầu thay cho chân sút David Villa bị chấn thương đã giúp hàng tiền vệ Tây Ban Nha có được sức mạnh vượt trội. Sức ép chuyển từ khung thành của Casillas sang khung thành Jens Lehmann. Thủ môn kỳ cựu này có một đêm khá xuất sắc khi phản ứng cực nhanh khi Christoph Metzelder lúng túng suýt "đốt" lưới nhà từ đường chuyền hiểm của Andres Iniesta. Tiếp đó, phút 23, đến lượt cột dọc giúp Lehmann cứu thua sau quả đánh đầu hiểm hóc của Fernando Torres.

Và phút 33, Torres thăng hoa...

Nhưng 10 phút sau đó thì không điều gì ngăn cản được Torres nữa. Từ đường chuyền của Xavi, tiền đạo khoác áo CLB Liverpool ở giải Ngoại hạng Anh này đã bứt tốc vượt qua Philipp Lahm và khéo léo đánh bại nốt Lehmann trong pha đối mặt. Một bàn thắng xứng đáng cho những gì mà Tây Ban Nha thể hiện trước đó. Và đáng lẽ họ có thể sớm giải quyết trận đấu trong thời gian còn lại của hiệp 1 khi sự bừng sáng của hàng tiền vệ giúp tạo được không ít cơ hội. Những Xavi, Iniesta và David Silva đã làm lu mờ hoàn toàn nhạc trưởng của Đức Michael Ballack. Dù cố gắng thi đấu với chấn thương bắp chân và đã nỗ lực hết mình, đã đổ cả máu với vài vết khâu ở mi mắt, tiền vệ này vẫn không vực dậy nổi một "xe tăng" Đức thiếu cả chất lượng lẫn tinh thần thi đấu.

Hiệp 2, Đức khởi sắc hơn nhờ những nỗ lực không mệt mỏi của Ballack song Tây Ban Nha lại tỉnh táo hơn và thoải mái chơi phòng ngự phản công, một thứ vũ khí tối thượng mà nhiều đội đã áp dụng ở EURO lần này. Trong canh bạc chót, Đức tung nốt các chân sút Kevin Kuranyi và Mario Gomez vào sân còn Tây Ban Nha cũng điều chỉnh lại hàng tiền vệ khi Silva và Fabregas được thay bằng Santi Cazlorla và Xabi Alonso, những cầu thủ phòng ngự vững vàng hơn. Họ tiếp tục tạo được nhiều tình huống nguy hiểm hơn như cú đánh đầu dội xà ngang của Ra-mốt, pha dứt điểm cận thành của Iniesta hay pha băng vào đệm bóng chỉ chậm có tích tắc của Marcos Senna.

Nhưng chỉ một bàn thắng là đủ (dù rằng Tây Ban Nha xứng đáng tạo được cách biệt rõ ràng hơn). Khi hồi còi chung cuộc vang lên là lúc trên sân Ernst Happel, thiên đường mở cửa đón những người chiến thắng. Những nụ cười, những tiếng hô vang "Viva Espana" tưởng chừng bất tận vang vọng từ Viên đến khắp xứ sở đấu bò tót. Pháo hoa bừng sáng tôn vinh ông Vua mới mà rõ ràng, so với chức vô địch không được đánh giá cao của Hy Lạp 4 năm, ngai vàng của Tây Ban Nha đầy thuyết phục.

Trong công việc cuối cùng trước khi nghỉ hưu, "Nhà hiền triết" 69 tuổi Luis Aragones đã tìm ra được công thức vinh quang. Tây Ban Nha là đội toàn thắng ở EURO lần này, ghi được nhiều bàn nhất (12 bàn), sút nhiều nhất (117 cú), có trong đội hình "Vua phá lưới" Villa lẫn đội trưởng Casillas nhiều khả năng được bình chọn là "Cầu thủ xuất sắc nhất EURO 2008".

Vững vàng trong phòng ngự, sắc bén trong tấn công như vậy và Tây Ban Nha còn sở hữu hàng tiền vệ tuyệt hảo "tuy không cao nhưng tất cả phải ngước nhìn". Iniesta, Fabregas, Xavi, Silva và Senna tạo thành một ngũ giác biến hóa, châm ngòi cho những đợt tấn công, chặn đứng lối chơi của đối thủ. Đây chính là điệu Flamenco say đắm mà khi đã cất lên, mọi âm thanh khác đều phải nín bặt. Từ âm thanh danh vọng của đương kim vô địch thế giới Italia, từ khúc ca sôi nổi, hồn nhiên của người Nga rồi cuối cùng đến tiếng gầm gừ của "xe tăng" Đức cũng đều phải lặng im.

Chưa có lần thứ 4 vô địch cho họ. Mà chỉ có lần thứ 4 "về nhì" cho Ballack trong mùa giải này (3 lần Á quân cùng Chelsea). Kỳ EURO thứ 13 đã kết thúc cay đắng với cầu thủ mang áo số 13. Hình ảnh Ba-lách với khuôn mặt vẫn còn những vết máu, lăn xả trong từng pha bóng từ phòng ngự đến tấn công chính là tiêu biểu cho tinh thần Đức. Nhưng tiếc rằng lần này, họ chỉ có một Ballack mà thôi và rõ ràng, như thế là chưa đủ.

Trái bóng Europass đã ngừng lăn. Gần một tháng Hè rực lửa ở Áo và Thụy Sĩ đã khép lại. Vinh quang đã có chủ và nỗi buồn cũng thế. Chắc chắn, EURO 2008 sẽ còn đọng lại rất lâu trong tâm trí người hâm mộ với đầy ắp chất lượng lẫn những bất ngờ. Hẹn gặp lại ở Ba Lan và Ucraina với EURO 2012.

Đội hình thi đấu: Đức: Lehmann, Friedrich, Metzelder, Mertesacker, Lahm (Jansen 46), Hitzlsperger (Kuranyi 58), Frings, Podolski, Ballack, Schweinsteiger, Klose (Gomez 79). Dự bị không sử dụng: Enke, Adler, Fritz, Westermann, Rolfes, Neuville, Trochowski, Borowski, Odonkor. Tây Ban Nha: Casillas, Sergio Ramos, Puyol, Marchena, Capdevila, Senna, Iniesta, Fabregas (Alonso 63), Xavi, Silva (Santi Cazorla 66), Torres (Guiza 78). Dự bị không sử dụng: Palop, Reina, Albiol, Fernando Navarro, Villa, Sergio Garcia, Arbeloa, Juanito, De la Red. Trọng tài: Roberto Rosetti (Italy).