"Đầu rất mạnh"!
Phó Bí thư thường trực Tỉnh uỷ QN Nguyễn Hồng Quân nhận xét: LĐLĐ Quảng Ninh là "một cái đầu rất mạnh" - mạnh trong tư duy hành động; biết tổ chức, phát triển đội ngũ; sáng tạo trong công tác vận động phong trào CNLĐ. Nhìn lại 5 năm qua, lực lượng lao động trong các ngành công nghiệp của QN đã lên tới 29 vạn người với mức GDP tăng trưởng bình quân 12,9%/năm.
Nhiều ngành công nghiệp quan trọng liên tiếp ra đời, đặc biệt là khu vực sản xuất kinh doanh ngoài nhà nước hoặc có vốn đầu tư nước ngoài với những mâu thuẫn tất yếu về quyền lợi buộc tổ chức CĐ phải có mặt. Đến năm 2008, chỉ riêng số CĐCS thuộc khu vực ngoài nhà nước đã có 269 đơn vị được thành lập với lực lượng đoàn viên mới trên 21.000 người.
Các phong trào thi đua yêu nước trong lao động sản xuất, bảo vệ môi trường; giữ gìn an ninh trật tự; hỗ trợ nông dân phát triển kinh tế... do CĐ phát động được sự ủng hộ của chính quyền và các ngành, cơ sở ngày lớn mạnh và mang lại hiệu ứng tích cực về kinh tế - xã hội.
Tuy nhiên điều nổi bật nhất 5 năm qua, CĐQN đã rất thành công trong việc kiểm tra, giám sát quá trình thực hiện các chính sách, pháp luật, việc làm, tiền lương liên quan tới NLĐ. Đặc biệt là việc tham gia xây dựng các phương án tổ chức lại sản xuất; giải quyết chính sách thoả đáng đối với trên 4.200 người thuộc lực lượng dư thừa trong quá trình CPH 77 DNNN hoặc chuyển đổi mô hình quản lý.
Đến nay, đã có trên 88% số DNNN thuộc các ngành kinh tế trung ương và 46% DN của QN hoàn thành việc ký thoả ước LĐTT. Nhiều DN khu vực ngoài nhà nước bắt đầu có ý thức hơn trong việc thực hiện ký HĐLĐ, mua BHYT, BHXH và thực hiện quy định thời gian làm việc đối với NLĐ.
Ở đây, CĐQN còn là tổ chức tiên phong trong công cuộc XĐGN. 5 năm qua, bằng các cuộc vận động, CĐ đã trợ giúp 10,2 tỉ đồng cho trên 60.000 lượt CNLĐ có hoàn cảnh khó khăn, tặng 274 căn nhà cho các gia đình CN nghèo... Những thành tựu chỉ có thể có được ở một tổ chức CĐ có một "bộ tham mưu" mạnh.
"Chân tay" chưa mạnh!
Nếu hệ thống điều hành của LĐLĐQN được xem là một "bộ tham mưu mạnh" thì mạng lưới CĐCS ở đây vẫn đang tồn tại khá nhiều non yếu. Đội ngũ cán bộ CĐCS không qua đào tạo. Phần lớn những người lãnh đạo ở đây đều hoạt động kiêm nhiệm. Ngay giới chuyên trách cũng hầu hết chưa qua đào tạo. Nhưng lớp bồi dưỡng nghiệp vụ ngắn hạn không đủ kiến thức giúp cho họ đương đầu với vô vàn trở ngại và áp lực nảy sinh từ thực tế.
CĐ không phải là một nghề nói suông. Ngược lại, đó là một nghề hành động. Tất cả đều dựa trên cơ sở của một "font" tri thức khá cao từ lĩnh vực chuyên môn, kinh tế - xã hội, luật pháp, văn hoá... nhất là trong giai đoạn nền kinh tế ngày càng phát triển và nảy sinh rất nhiều quan hệ mâu thuẫn mới.
Báo cáo về công tác kiểm tra của LĐLĐ QN nhiệm kỳ vừa qua cho biết: UBKT đã tiếp nhận 125 đơn thư kiến nghị, khiếu nại, tố cáo của CNVC-LĐ và trực tiếp can thiệp với CĐ TKV và các DN liên quan giải quyết dứt điểm hàng chục đơn thư tập thể. Giúp trên 800 CNLĐ được thanh toán thoả đáng chế độ tiền lương, tiền thưởng hoặc bồi thường vật chất với tổng số tiền trên 1 tỉ đồng.
Không nghi ngờ gì về kết quả rất đáng nói này. Nhưng đằng sau quyền lực khả thi của CĐ cấp trên, cũng lại thấy ngay sự yếu đuối, kém cỏi của hệ thống CĐCS. Vì CĐCS yếu kém nên quyền lợi chính đáng của NLĐ mới không được bảo vệ chưa nói tới danh dự bị tổn thương. Kết cục, LĐLĐ phải vào cuộc. Trường hợp kiến nghị tập thể của Cty môi trường - đô thị TP.Hạ Long cũng như vậy. NLĐ làm thêm ngày, thêm giờ không được thanh toán. Một số chế độ thậm chí bị cắt xén. UBKT LĐLĐ Quảng Ninh phải lên tiếng, quyền lợi của hàng chục người mới được trả lại.
Nói như chị N - đoàn viên CĐ Cty môi trường - đô thị TP.Hạ Long: "Nếu không có sự can thiệp của CĐ cấp trên, chắc chắn mọi chuyện sẽ bị buông xuôi. Tại sao lại bị buông xuôi? Vì tiếng nói của CĐCS quá yếu ớt!". Rõ ràng, đời sống CNLĐ giờ đây không chỉ là chuyện áo cơm, mà là sự công bằng; quyền dân chủ; quyền hiểu biết và thi hành luật pháp - giá trị lớn nhất của mỗi NLĐ.
Đây cũng chính là một trong những vấn đề quan trọng số 1 được đặt lên bàn nghị sự ĐHCĐ QN lần thứ XI: Vấn đề nâng cao chất lượng hệ thống CĐCS.