Một khảo sát của tiến sĩ Trương Mỹ Dung (Hiệu trưởng Trường ĐH KHTN TPHCM) được ông Phí Anh Tuấn (GĐ chí nhánh Tập đoàn CMC tại TPHCM) trình bày mới đây đã cho thấy, doanh nghiệp không đánh giá về nguồn nhân lực (NNL) CNTT tệ như dư luận vẫn thường phàn nàn.

Cuộc khảo sát diễn ra với 80 DN, trong đó 61,25% là DN 100% vốn trong nước; 33,75% DN 100% vốn nước ngoài và 5% là DN liên doanh. Số DN  hoạt động trong lĩnh vực phát triển phần mềm (PM) chiếm đến 66,25%; sản xuất, lắp ráp phần cứng 16,25%; các lĩnh vực khác chiếm 17,5%.

Về tiêu chí công nghệ và kỹ năng chuyên môn, tỉ lệ đánh giá rất tốt chiếm 5%, tốt 23% và khá chiếm đến 31%, đạt chiếm 25%. Cộng lại, 84% từ mức đạt trở lên (không đạt chỉ chiếm 16%), là một căn cứ để phản bác lại sự “chê bai” lâu nay về NNLCNTT. Trong tiêu chí khả năng làm việc nhóm, tỉ lệ rất tốt, tốt, khá, đạt cộng lại là 82%.

Trong khi đó, tiêu chí khả năng thích ứng thay đổi công nghệ, cộng bốn mức đánh giá trên lại lên đến 94%. Trong số bốn tiêu chí khảo sát, tiêu chí ngoại ngữ có tỉ lệ tổng bốn mức đánh giá kể trên cộng lại thấp nhất: 62%, đặc biệt, mức rất tốt không có (0%), trong khi mức chưa đạt lên đến kỷ lục 38%. 

Qua các đánh giá từ phía DN cho thấy, ngoại ngữ vẫn là điểm yếu nhất của NNLCNTT VN hiện nay. Khả năng làm việc nhóm, công nghệ và chuyên môn cũng còn yếu. Sinh viên mới ra trường còn thiếu nhiều kiến thức và khả năng tư duy, làm việc độc lập... Một điểm chung với dư luận lâu nay, các DN tham gia khảo sát cũng đề xuất các cơ sở đào tạo cần đưa vào nhiều môn học có kĩ năng mềm như kĩ năng truyền thông, phương pháp làm việc nhóm.

Rõ ràng, phản hồi của 73 DN từ số 80 DN tham gia khảo sát đã có những đánh giá về NNLCNTT không tệ như những gì dư luận vẫn thường phê bình với tính võ đoán, cảm tính. Cũng từ trường hợp này gióng lên một hồi chuông cảnh báo rằng, chúng ta cần có những đánh giá thật sự sòng phẳng và có căn cứ, thì sẽ giúp cho các cơ sở đào tạo và các sinh viên định hướng rõ ràng hơn trong quá trình dạy và học. Sự chê bai quá thiên lệch hay cực đoan vô hình chung tạo ra hoả mù hoặc thiếu tính động viên trong hoàn cảnh nền CNTT và NNLCNTT VN còn ở mức phát triển thấp.

Một vấn đề quan trọng nữa cũng được đa số DN đồng ý, đó là được tham gia vào quá trình đào tạo NNL. Có đến 19% DN cho biết rất sẵn sàng và 56% DN cho biết sẵn sàng tham gia, nhưng họ cần có một cơ chế để tham gia, cùng với mong muốn mở rộng qui mô đào tạo chuyên viên CNTT nói chung. Thậm chí, DN sẵn sàng tiếp nhận sinh viên thực tập, cấp học bổng cho sinh viên giỏi... Tuy nhiên, điều DN lo ngại nhất là hành lang pháp lí về bản quyền khi DN chuyển giao công nghệ cho đào tạo, tỉ lệ chưa sẵn sàng vẫn còn chiếm đến 49%.