Chủ trương xét lại bao gồm từ rà soát quy hoạch thủy điện (TĐ), cắt giảm, thu hồi một số dự án (DA) TĐ, đánh giá lại cái được - mất của TĐ, kiến nghị trung ương điều chỉnh quy trình vận hành hồ chứa thuỷ điện, trưng cầu phản biện khoa học về chiến lược phát triển TĐ.
Ngày 20.11, HĐND tỉnh tổ chức một hội nghị với thường trực HĐND các huyện miền núi để tổng hợp báo cáo đánh giá tác động mặt trái của TĐ trên địa bàn. 8 huyện miền núi là nơi "gánh" toàn bộ hơn 60 DA TĐ của tỉnh.
Tại hội nghị này, HĐND cả 8 huyện đều thống nhất một kiến nghị: Phải rà soát để cắt giảm bớt những DA TĐ nhỏ. Vì những DA này quy mô nhỏ, không có tác động nhiều đến việc thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương, nhưng lại rất khó kiểm soát, ảnh hưởng lớn đến mất đất, mất rừng, thay đổi hệ sinh thái cũng như tính nguyên vẹn của dòng sông, gây xáo trộn đời sống người dân.
Ông Đinh Văn Thu - Phó Chủ tịch UBND tỉnh - cho biết cũng vừa ký quyết định thu hồi 4 DA TĐ đang trong quá trình triển khai. Trong đó, 2 DA A Vương 2 và A Re - huyện Tây Giang bị "xoá sổ" vì chính Cty CP TĐ Tây Giang, sau khi nghiên cứu đầu tư đã báo cáo các DA này kém hiệu quả và không khả thi. Còn 2 DA Trà Leng 1, Trà Leng 2 thuộc huyện Nam Trà My thì bị thu hồi vì nhà đầu tư - Cty CP TĐ Sông Tranh - vi phạm cam kết về thời gian lập báo cáo đầu tư là 7 tháng.
Thật ra, trong quá trình triển khai ồ ạt kế hoạch phát triển TĐ, tỉnh Quảng Nam cũng đã có điều chỉnh về quy hoạch, đầu tư một số DA TĐ, kể cả nhằm mục đích bảo vệ môi trường. Năm 2008, UBND tỉnh đã cho dừng nghiên cứu đầu tư một lúc 5 DA TĐ do 5 nhà đầu tư đang triển khai. Đó là các DA TĐ Sông Giằng 1, 2, 3, 4 và Đắc Se. Lý do, các DA này có nguy cơ tác động xấu, phá vỡ đa dạng sinh học của Khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh (huyện Phước Sơn, Nam Giang), đã bị các nhà khoa học quốc tế và trong nước khuyến cáo. Theo ông Thu, sắp đến tỉnh cũng sẽ tiếp tục rà soát, kiên quyết thu hồi, chấm dứt nghiên cứu đầu tư đối với các DA TĐ không cần thiết và kém hiệu quả.
UBND tỉnh cũng vừa gửi văn bản chính thức đề nghị Bộ Công Thương, Bộ Tài nguyên - Môi trường đề nghị điều chỉnh quy trình vận hành hồ A Vương và ban hành quy trình vận hành liên hồ chứa TĐ trên hệ thống sông Vu Gia - Thu Bồn.
Theo UBND tỉnh, quy trình vận hành hồ chứa nước TĐ A Vương đã bộc lộ hạn chế về khả năng tham gia điều tiết lũ của công trình, cần điều chỉnh. Đồng thời, để tránh nguy cơ xảy ra "sự cố dây chuyền", tỉnh cũng đề nghị Bộ TNMT sớm xây dựng và trình Thủ tướng phê duyệt quy trình vận hành liên hồ trên hệ thống hồ chứa TĐ sông Vu Gia - Thu Bồn.
Trong khi đó, Tỉnh ủy Quảng Nam đã có văn bản yêu cầu UBND tỉnh rà soát, đánh giá lại quy hoạch hệ thống TĐ trên địa bàn theo hướng sử dụng thích hợp tài nguyên nước, đảm bảo phát triển bền vững lưu vực và vùng hạ lưu các hệ thống sông của tỉnh. Các chủ đầu tư DA TĐ phải báo cáo cụ thể về công tác xây dựng, vận hành, tác động của các nhà máy TĐ đã và đang xây dựng trên địa bàn.