Như vậy, con số chính thức bệnh nhân mắc phẩy khuẩn tả chỉ là 56 người. Trong khi đó, đã có 13 tỉnh/thành phố công bố ghi nhận dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả. Tuy nhiên, con số bệnh nhân khiêm tốn và ít ỏi này có phản ánh thực trạng về dịch ở các địa phương, khiến người dân ý thức đúng về dịch hay không là điều dư luận đang quan tâm.

Trung ương "nói" ít, địa phương "nói" nhiều!

Tới chiều ngày 20.5, theo BS Nguyễn Văn Vy - GĐ Sở Y tế Hải Phòng - cho biết: "TP đã có 44 ca tiêu chảy cấp ở 11/15 quận/huyện. Trong đó có 20 ca dương tính". Tuy nhiên, theo thông báo dịch của Bộ Y tế, dựa trên kết quả xét nghiệm của Viện VSDTTƯ, Hải Phòng vẫn chỉ có 4 ca dương tính với tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả. Vì sao lại có sự khác nhau xa giữa thông tin ở địa phương và T.Ư như vậy?

PGS - TS Nguyễn Trần Hiển - Viện trưởng Viện VSDT - nhận định: "Năng lực xét nghiệm tìm vi khuẩn tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả ở các tỉnh/TP đã tương đương tuyến T.Ư. Viện VSDT chỉ làm xét nghiệm những mẫu mà địa phương gửi lên. Gần như 100% kết quả xét nghiệm tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả ở các labo tuyến tỉnh đều trùng với labo của viện". Như vậy, có thể nói rằng, số liệu bệnh nhân tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả của tuyến tỉnh/TP dựa vào kết quả xét nghiệm thực hiện ở địa phương là chính xác.

Trong khi Bộ Y tế công bố dựa trên kết quả xét nghiệm của Viện VSDTTƯ chỉ là số mẫu bệnh phẩm được xét nghiệm những ca đầu tiên, số liệu ở địa phương công bố được cập nhật hàng ngày sẽ sát thực tế và nhiều hơn.

Năm nay, Hà Nội là nơi đầu tiên trong cả nước công bố ghi nhận bệnh nhân tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả, với thời gian xuất hiện ổ dịch đầu tiên là ngày 9.4. Đây là một trong những địa phương tích cực phòng, chống dịch, hàng tuần đều có ít nhất 2 - 3 lần, GĐ Sở Y tế trực tiếp thanh - kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm và giám sát các ổ dịch.

Các buổi kiểm tra, sở cũng chủ động hợp tác cung cấp thông tin với các cơ quan báo chí. Tuy nhiên, mỗi lần con số bệnh nhân tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả được cập nhật từ Ban GĐ Sở Y tế đều khiến các phóng viên... bật cười. Bởi trong khi các ca bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm tăng lên từng ngày, đến ngày 20.5 đã lên hơn 400 bệnh nhân ở 21/29 quận/huyện; nhưng vẫn luôn chỉ có 3 - 4 ca được xác định là tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả, theo kết quả xét nghiệm của Viện VSDTTƯ.

PGS - TS Lê Anh Tuấn - GĐ Sở Y tế HN - giải thích: "Theo Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm (PCBTN) có hiệu lực từ 1.7.2008 có quy định: Tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả là bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm nhóm A, cơ quan có thẩm quyền công bố là Bộ Y tế". Do vậy, căn cứ vào công bố của Bộ Y tế, thông tin về bệnh nhân dương tính với tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả ở Hà Nội vẫn "giậm chân" ở những ngày đầu tiên. Mặc dù cho đến thời điểm này, dịch vẫn diễn tiến nóng bỏng, số quận/huyện ghi nhận bệnh nhân cũng như số bệnh nhân tiêu chảy cấp nghi do phẩy khuẩn tả vẫn tăng lên từng ngày.

Người dân lơ là, chủ quan

Đến nay, theo thông báo của Bộ Y tế, đã có 13 tỉnh ghi nhận dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả, với 54 người được xác định, trong số khoảng 630 bệnh nhân tiêu chảy cấp, có biểu hiện lâm sàng của việc nhiễm phẩy khuẩn tả. Ông Nguyễn Quang Hải (ở ngõ Văn Chương, Hà Nội) chiều ngày 19.5 vẫn mua chả chó và thịt chó luộc bán ở gần nhà về ăn.

Ông Hải cho biết: "Tôi đọc báo, xem TV Hà Nội mới có 3 - 4 người tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả. ẹt người bị thế, chắc không lây đến nhà tôi đâu. Nếu có đau bụng, chắc cũng chỉ đau bình thường thôi, làm vài viên thuốc là khỏi chứ có gì". Theo ghi nhận của PV Báo Lao Động ở Hà Nội, nhiều người dân vẫn vô tư ăn thịt chó, trong khi đó nguồn chó không có nguồn gốc, không kiểm dịch rất nhiều. ÔÍ dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả ở Dương Nội (Hà Đông) vẫn còn trong vòng 15 ngày phong toả.

Điều 41 Luật PCBTN quy định: "Các cơ quan thông tin đại chúng (CQTTĐC) có trách nhiệm đưa tin chính xác, kịp thời và trung thực về tình hình sau khi dịch đã được công bố và công bố hết dịch theo đúng nội dung do cơ quan nhà nước có thẩm quyền về y tế cung cấp".

Như vậy, các CQTTĐC đưa tin về dịch tiêu chảy cấp do phẩy khuẩn tả chỉ theo những số liệu do ngành y tế cung cấp sẽ là thiếu chính xác vì thiếu cập nhật. Những thông tin này có thể làm người dân chưa ý thức được sự lây lan của dịch, khiến họ có phần lơ là, chủ quan như chính PGS - TS Lê Anh Tuấn - GĐ Sở Y tế - nhiều lần nhận định khi đi kiểm tra ở địa phương.