Cú sốc từ thuế

Thực sự là một cú sốc nếu biết tổng sản lượng bán hàng tháng 4/2009 của Hiệp hội các Nhà Sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA) giảm 42 phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó dòng xe đa dụng giảm tới 68 phần trăm do tác động của việc tăng thuế tiêu thụ đặc biệt từ ngày 1.4.2009.

Dù đã lường trước, hẳn các hãng sản xuất không thể ngờ tình hình tiêu thụ các loại xe 7 chỗ có dung tích máy trên 2.0 giá lại rớt thê thảm đến thế. Nếu trong tháng Ba, đại gia Toyota bán được gần 1.050 chiếc Innova thì, sang tháng Tư, loại xe này chỉ bán được 268 xe.

Chiếc Fotuner gây sốt ngay từ khi ra mắt tiêu thụ được 880 xe trong tháng Ba, song số lượng bán ra cũng tụt xuống mức 282 xe trong tháng Tư. Tuy thế, tình hình bán hàng của Toyota vẫn còn xôm so với tình hình của Ford hay Vidamco.

Số lượng bán ra của Ford Everest rơi từ đỉnh 609 chiếc trong tháng Ba xuống còn đúng bằng con số lẻ trong tháng Tư (9 chiếc). Bi đát nhất là chiếc Captiva của GM - Daewoo chỉ tiêu thụ được đúng ba xe trong tháng Tư, trong khi trong tháng Ba hãng này bán được xấp xỉ 500 chiếc Captiva các loại.

Dễ thấy việc giảm thuế cho các dòng xe dưới 2.0 lại tạo cơ hội cho những chiếc xe cỡ nhỏ. Các dòng xe như Gentra hay Lacetti của GM-Daewoo bán khá chạy, hãng cũng thành công với việc bán được gần 450 xe Spark trong tháng Tư so với 75 chiếc hồi tháng Ba.

Nếu trong tháng Ba, Toyota chỉ tiêu thụ được 15 xe Vios Limo thì con số này vọt lên 217 xe trong tháng Tư, đưa lượng xe Vios các loại bán được tháng này lên gần 400 chiếc. Trong tháng Tư có 331 chiếc Corolla Altis đến tay khách hàng so với 187 xe tháng trước đó.

Sang tháng 5/2009, thị trường ô tô phần nào cải thiện do Chính phủ thực hiện kích cầu, giảm phí trước bạ xuống một nửa, áp dụng từ ngày 1/5 đến 31/12.

Biện pháp này rõ ràng khiến những người trót mua xe trong tháng Tư ngậm đắng, vì vừa chịu khoản tăng thuế tính vào giá xe lại vừa phải chịu phí trước bạ ngất ngưởng (cao nhất tại Hà Nội là 12 phần trăm).

Trong khi đó, chỉ cần chờ sang tháng Năm người mua xe có thể tiết kiệm được một khoản không nhỏ.

Vừa kêu vừa điều chỉnh

Thông tin từ Ford cho hay, dù phải đến cuối tháng Sáu chiếc Everest 2009 mới chính thức ra thị trường nhưng, sau hai tuần thông báo, đã có trên 200 đơn đặt hàng.

Dòng xe nhỏ thì khỏi nói, Toyota dường như bị bất ngờ vì nhu cầu đối với các loại xe Vios và Corolla Altis tăng vọt. Khách hàng đổ xô đăng ký mua hai loại xe này khiến hãng sản xuất không kịp đáp ứng.

Nếu như trước đây xe Corolla Altis sản xuất với sản lượng trên 100 xe/tháng thì nay, dù tăng công suất lên gấp ba, vẫn không đáp ứng đủ. Toyota cho biết, đến tuần cuối của tháng 5/2009, xe Vios và Corolla Altis đã nhận được gần 700 đơn đặt hàng cho mỗi loại.

Nếu đặt mua từ bây giờ, khách hàng phải đợi ít nhất đến tháng Chín hoặc tháng Mười mới lấy được xe.

Kiến nghị của VAMA về xem xét lại chính sách thuế đối với dòng xe đa dụng dường như không có kết quả. Một mặt vẫn kêu nhưng các hãng cũng không chịu khoanh tay ngồi nhìn thị trường bị thu hẹp, tất cả đều có những kế hoạch điều chỉnh riêng phù hợp với tình hình mới.

Honda vừa cho ra mắt phiên bản Civic mới với một số cải tiến nhằm thu hút khách hàng. Đối thủ trực tiếp của Honda Civic là chiếc Corolla Altis đã được Toyota lên kế hoạch tung ra phiên bản mới 2.0 thêm nhiều tính năng tiện nghi cho khách hàng vào khoảng trung tuần tháng Sáu, hứa hẹn cuộc đua ở phân khúc này thêm gay gắt.

Nhưng bất ngờ lớn hơn có lẽ sẽ đến từ Ford Việt Nam. Những người chơi xe hẳn đều biết chiếc Fiesta của Ford vừa giành giải ba trong cuộc thi toàn cầu Xe của năm 2009 (Car of the year).

Muốn sở hữu một chiếc Fiesta thời điểm này, khách hàng ở Trung Quốc phải chờ ba tháng từ khi đặt hàng. Thông tin sốt dẻo nhất là chiếc Fiesta này sẽ sớm có mặt tại thị trường Việt Nam.

Xe ôtô dưới 9 chỗ ngồi: Giữ nguyên thuế tiêu thụ đặc biệt Sẽ không giảm hay có sự điều chỉnh đối với thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) áp dụng với ô tô dưới 9 chỗ ngồi hiện nay, là ý kiến chính thức từ Bộ Tài chính trong một văn bản trả lời Công ty Toyota Việt Nam mới đây. Trước đó, trong văn bản gửi Chính phủ, Bộ Tài chính cùng nhiều đơn vị khác, Công ty Toyota Việt Nam (TMV) cho biết, theo cam kết Hiệp định ưu đãi thuế quan chung (CEPT), thuế nhập khẩu xe ô tô nguyên chiếc giảm dần xuống 60 phần trăm vào năm 2013 và xuống 0 phần trăm vào năm 2018, đồng nghĩa với việc giá xe nhập khẩu sẽ giảm dần và đi ngang từ năm 2018. Như vậy sản xuất ô tô trong nước sẽ phải cạnh tranh hết sức quyết liệt với xe nhập khẩu nguyên chiếc. Theo TMV, thị trường Việt Nam có quy mô nhỏ nhưng có nhiều dòng xe như hiện nay thì sản lượng và doanh số của từng dòng xe sẽ rất nhỏ và phân tán, kết quả là không dòng xe nào đạt được số lượng đủ lớn cho việc nội địa hóa để hạ giá thành. Đại diện TMV cũng khuyến nghị nên chọn xe 6 - 9 chỗ là dòng xe chiến lược cho thị trường Việt Nam với lý do phù hợp với gia đình Việt Nam và ít bị cạnh tranh hơn so với xe 1 - 5 chỗ. TMV cũng cho rằng dựa trên những nghiên cứu chính sách và thị trường, công ty đã xác định dòng xe chiến lược của mình là Innova (thuộc dòng xe 6 - 9 chỗ) và là dòng xe bán chạy nhất (15.000 xe/năm). Tuy nhiên theo TMV, những thay đổi về thuế trước bạ và mới đây là thuế tiêu thụ đặc biệt, chính sách ưu đãi dành cho dòng xe 6 - 9 chỗ đã không còn nữa và, hệ quả là, doanh số bán của dòng xe này bị sụt giảm nghiêm trọng, các kế hoạch đầu tư nâng cao tỉ lệ nội địa hóa cũng buộc phải hoãn lại.