Thủ tướng giật mình...

Người trả lời chất vấn đầu tiên là Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Võ Hồng Phúc - chịu ngay "sức ép" bởi những chất vấn về vấn đề để lạm phát tăng cao và trách nhiệm của các bộ ngành...? Bộ trưởng Võ Hồng Phúc nhận định: "Khả năng từ nay đến cuối năm, tuỳ thuộc vào quyết tâm thực hiện 8 nhóm giải pháp kinh tế - xã hội, kiềm chế lạm phát, con số lạm phát thấp nhất khoảng 22%".

Đại biểu Nguyễn Đức Hiền đặt vấn đề: "Trong nguyên nhân lạm phát có công tác nghiên cứu thị trường chưa được chính xác, trách nhiệm của bộ và sự phối hợp giữa các bộ như thế nào?". Bộ trưởng thừa nhận: Phần lớn dự báo của Việt Nam phụ thuộc vào dự báo của các tổ chức quốc tế, cán bộ của ta không đủ năng lực. Bộ trưởng Phúc cho biết, từ tháng 8.2007, trong cuộc họp của Chính phủ, ông đã cảnh báo về tình hình tài chính, tiền tệ có khả năng diễn biến xấu.

Bộ trưởng Phúc nói: "Ngày 23.8.2007, chúng tôi đã báo cáo, nhưng khi thảo luận Chính phủ thì không nhận được sự thống nhất. Lúc đó chỉ số giá 7 tháng đầu năm 2007 đã là 6,19%.

Thủ tướng khi đó kết luận cao rồi, phải xem lại và đã chỉ đạo, tới tháng 8-9.2007 chỉ số có giảm. Nhưng 3 tháng còn lại của năm 2007, các bộ ngành đã buông lỏng, phối hợp không hiệu quả, hệ quả là chỉ số giá tiêu dùng tăng cao. Năm nay từ tháng 2, tôi đã dự tính tổng phương tiện thanh toán tăng 46%, dư nợ cho vay của nền kinh tế hơn 50%. Thủ tướng giật mình, hỏi lại các bộ ngành xem lại và sau đó đưa ra con số tương đương như vậy". 

ĐB Vũ Hoàng Hà thẳng thắn: "Bộ trưởng đã tạo sự hiểu lầm rằng, bộ dự báo chính xác, nhưng Chính phủ không nghe. Việc đổ trách nhiệm là không được vì với tư cách là cơ quan tham mưu cho Chính phủ, bộ trưởng phải đưa ra cơ sở dữ liệu đủ sức thuyết phục Chính phủ". Bộ trưởng Phúc giải thích ngay: "Chúng tôi không đổ trách nhiệm cho ai cả. Tôi nói sau khi được cảnh báo, Chính phủ đã nghe và có giải pháp. Nhưng 3 tháng cuối năm 2007 do các bộ ngành không phối hợp nhịp nhàng nên đã dẫn đến lạm phát. Ơ đây có việc cập nhật thông tin cho Thủ tướng không đầy đủ".

Bức xúc sân golf
ĐB Nguyễn Minh Thuyết đặt vấn đề: Thời gian vừa qua nhiều tập đoàn, nhiều Tổng Cty Nhà nước đã đầu tư vốn nhà nước vào những lĩnh vực không thuộc nhiệm vụ chính của mình. Như vậy có phải là đầu tư dàn trải không? Bộ trưởng Võ Hồng Phúc đã thừa nhận: "Có một số DN nhà nước hoạt động đến nay mô hình chưa chuẩn, ngay việc tổ chức một số tập đoàn kinh doanh đa ngành, đa nghề cũng chưa chuẩn. Cho nên đầu tư trong báo cáo của chúng tôi đã gửi tới các ĐB có nêu rất rõ vấn đề này và nhận trách nhiệm cũng như đưa ra các giải pháp cụ thể cho việc này".

ĐB Lê Quốc Dung (ảnh) nêu vấn đề về tình trạng phát triển sân golf ồ ạt, tràn lan lấy đi rất nhiều đất rừng và đất lúa. Cụ thể cả nước đã có 141 sân gold ở 39 tỉnh sử dụng 49.268ha đất, trong đó 2.625ha đất lúa, rất ô nhiễm và phá vỡ môi trường sinh thái. "Tôi xin hỏi bộ trưởng có trách nhiệm và biện pháp gì để khắc phục tình trạng nêu trên?" - ĐB Dung đặt câu hỏi. Bộ trưởng Phúc cho rằng: "Chủ trương của Chính phủ là không lấy đất nông nghiệp, đặc biệt đất lúa để làm sân golf. Hầu hết các sân golf trước đây làm là đất bạc màu. Sau đó, có một số nơi khi làm sân golf vào đất lúa, Chính phủ đã xem xét và yêu cầu đình chỉ". 

Bộ trưởng Võ Hồng Phúc cũng không ngại ngần khi "kết tội" nguyên nhân của lạm phát rằng: Tổng phương tiện thanh toán ước đến cuối tháng 2.2007 tăng khoảng 31,5% so với tháng 12.2006. Nguồn vốn huy động của toàn ngành ngân hàng tăng 35,1%, dư nợ tín dụng của nền kinh tế tăng 27,8% so với cuối năm 2006.

Tốc độ tăng trưởng tiền tệ và tín dụng năm 2007 ở mức cao hơn nhiều so với trung bình thời kỳ 2001 - 2006 là một trong những nguyên nhân tác động đến mặt bằng giá cả. Tồn tại lớn trong quản lý chính sách tiền tệ trong năm qua là buông lỏng trong việc điều hành để tốc độ tăng trưởng tổng phương tiện thanh toán, tổng dư nợ tín dụng lên quá cao, gấp 4 - 4,3 lần tốc độ tăng trưởng kinh tế.

Sau ngày 1.6 có tăng giá các mặt hàng thiết yếu? Theo chủ trương của Chính phủ, để kiềm chế lạm phát, từ đầu năm đến sau ngày 1.6 chưa tăng giá những mặt hàng thiết yếu: Xăng dầu, sắt, thép ximăng... ĐB Phạm Quốc Anh (Đồng Nai) đặt câu hỏi với Bộ trưởng Bộ Tài chính: Sau ngày 1.6 sẽ thế nào? Tôi muốn bộ trưởng trình bày rõ bộ sẽ phải làm gì quyết liệt? Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cho biết: Vừa rồi CP đã đưa ra một gói giải pháp, cả về tiết kiệm chi tiêu công, trong đó 10% từ ngân sách. Mỗi giải pháp đều góp phần vào kiềm chế lạm phát. Chẳng hạn điều chỉnh thuế nhập khẩu vừa rồi. Với cân đối ngân sách hiện có, ngân sách nhà nước sẽ phải bù cho một số chênh lệch các mặt hàng thiết yếu hiện nay. Về lâu dài, nhà nước sẽ không duy trì chế độ bao cấp giá. Như vậy không có nghĩa sau tháng 6 là giá lại lên. Phải có lộ trình thích hợp. Phương án cụ thể thế nào, chưa thể tính hết. Đ.L.T ghi

Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh: Nhiều tập đoàn kinh tế và TCty đang đầu tư mạo hiểm

Trả lời chất vấn về việc các tập đoàn kinh tế, các TCty dùng tiền nhà nước đầu tư và các lĩnh vực: Chứng khoán, bất động sản, ngân hàng... rất mạo kiểm? Bộ trưởng Bộ Tài chính cho hay: Về đầu tư mở rộng, chủ yếu góp vốn công ty trực thuộc và hoạt động đa ngành, với số vốn 164.637 tỉ, tăng 26% so với 2006. Tuy nhiên có nhiều TCty đầu tư cho các quỹ kinh doanh mạo hiểm...

ĐB Nguyễn Văn Ba - Khánh Hoà hỏi: "Việc các tập đoàn kinh tế đầu tư tràn lan ra bên ngoài khắc phục như thế nào?". Bộ trưởng Vũ Văn Ninh trả lời: Các tập đoàn kinh tế hoạt động theo mô hình mẹ - con, kinh doanh đa ngành, đa lĩnh vực.  Nghị định 199 quy định DNNN đầu tư có mức độ, ngoài ra cần xin phép chủ sở hữu; khống chế đầu tư NH, CK, BĐS...

ĐB Đặng Như Lợi (Cà Mau) hỏi: TCty đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước đã bỏ ra bao nhiêu tiền để kinh doanh chứng khoán? Hiệu quả đến đâu? Bộ trưởng lý giải: Với các TCty chuyển từ tập đoàn thì đại diện vẫn do tập đoàn và TCty mẹ chỉ huy. Bộ Tài chính quản lý nhà nước về mặt tài chính, tham gia cùng các bộ hoạch định chính sách, chiến lược, để tạo môi trường, khung pháp lý cho DN hoạt động trên cơ sở thanh tra, kiểm tra. Bộ Tài chính không được giao sở hữu phần vốn bất kỳ DN nào.

Khi thị trường chứng khoán biến động, nhất là khi có những cổ phiếu đi xuống, TCty tham gia với 2 mục đích: Thứ nhất, mua cổ phần, cổ phiếu ở những TCty mà đơn vị này tham gia để giữ giá phần đóng góp của mình, thông qua đó, nhằm ổn định tâm lý nhà đầu tư. Lỗ lãi tính cả giai đoạn chứ không phải theo thời điểm. Tuy nhiên, kinh doanh chứng khoán là lĩnh vực tuyệt mật nên xin phép không công bố.

Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Giàu: Điều hành chính sách tiền tệ chưa theo kịp diễn biến của nền kinh tế

NHNN đã nhận được chất vấn của hơn 10 ĐBQH tập trung vào vấn đề điều hành chính sách tiền tệ, tín dụng, ngoại tệ, lãi suất...? Thống đốc NHNN đã thẳng thắn nhìn vào sự lúng túng trong điều hành: "Về tăng cường thực hiện các giải pháp điều hành giá cả, bình ổn thị trường trong những tháng cuối năm 2007, NHNN đã tăng cường bán tín phiếu để thu tiền từ lưu thông về. Tuy vậy, công tác thống kê, dự báo và thanh tra, giám sát ngân hàng còn hạn chế cho nên những điều chỉnh trong điều hành chính sách tiền tệ của NHNN chưa theo kịp với diễn biến của nền kinh tế".

Việc thực hiện hàng loạt biện pháp thắt chặt tiền tệ trong một thời gian rất ngắn, gây "sốc" cho hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần và các DN xuất khẩu? Thống đốc thừa nhận:" Về chủ quan, NHNN đã dự báo trước những tác động của các biện pháp hút tiền về, nhưng chưa lường hết các phản ứng phụ nảy sinh đối với một số ngân hàng thương mại sử dụng vốn vay trên thị trường liên ngân hàng để tăng dư nợ tín dụng và chưa thực hiện đầy đủ quy định của NHNN về bảo đảm an toàn... Việc tăng lãi suất cơ bản hơn 20% là sự điều chỉnh có tính "đột biến", biến động sẽ gây xáo trộn thị trường tiền tệ trong nước". 

ĐB Nguyễn Minh Thuyết: Bộ trưởng nhận trách nhiệm chưa rõ ràng Trong phần trả lời của mình, Bộ trưởng Võ Hồng Phúc đã làm rõ hai vấn đề: Một là mô hình của tập đoàn kinh tế là không rõ ràng; thứ hai là Nhà nước cũng không quyết định được phần đầu tư của các tập đoàn mặc đù đây là các tập đoàn của Nhà nước, do Nhà nước cấp vốn. Việc nêu được hai khuyết điểm khái quát như vậy theo tôi là rất quan trọng. Nhưng về phần trách nhiệm tôi thấy bộ trưởng nhận trách nhiệm chưa rõ ràng. ĐB Lê Như Tiến: Tôi sẽ theo dõi và chất vấn tiếp Tôi chưa thoả mãn với câu trả lời của Bộ trưởng Võ Hồng Phúc. Vì bộ trưởng vẫn chưa trả lời thẳng vào câu tôi và một số ĐB hỏi những giải pháp nào để hạn chế tình trạng đầu tư dàn trải, nợ đọng. ĐB muốn nhấn vào giải pháp xử lý tình trạng đầu tư kém hiệu quả, chôn vốn. Tôi sẽ tiếp tục theo dõi tiến trình thực hiện và có thể sẽ chất vấn tiếp. ĐB Vũ Hoàng Hà:Các bộ trưởng trả lời không né tránh Thống đốc NHNN trả lời là có việc tung tiền VNĐ ra để mua ngoại tệ về dự trữ. Tôi cho rằng đây là một chủ trương đúng để chống đô la (USD) hoá nền kinh tế. Nhưng tại thời điểm đó, NHNN chưa đưa ra được các giải pháp để thu tiền về, nhưng đồng chí thống đốc lại trả lời cùng với thời điểm đưa tiền ra để mua dự trữ ngoại tệ, có giải pháp để thu tiền về là hoàn toàn không chính xác. Nói chung cả Bộ trưởng Bộ KHĐT, Bộ TC đều trả lời thẳng vào các vấn đề. Có điều là có bộ trưởng có khi nghe không hết nội dung, ý nghĩa câu hỏi của người chất vấn nên trả lời chưa đi vào trọng tâm. Các bộ trưởng đều không né tránh hoặc đùn đẩy trách nhiệm.   Lam Sơn (ghi)