Trước đó, ông Motlanthe đã được ANC đề cử thay thế Tổng thống Thabo Mbeki - người buộc phải thông báo từ chức hôm 21.9 sau một tuần bị gây áp lực từ chính trong đảng của mình - sau khi phán quyết ngày 12.9 của toà án xoá bỏ vụ án tham nhũng chống lại Chủ tịch ANC là ông Jacob Zuma, đồng thời một thẩm phán ngụ ý rằng chính phủ của ông Mbeki đã can thiệp vào quyết định truy tố ông Zuma.

"Ông Motlanthe sẽ trở thành tổng thống, không phải là lâm thời mà là tổng thống nước cộng hoà cho tới bầu cử" - phát ngôn viên của ANC là ông KK Khumalo nói sau cuộc họp giữa ANC với các nghị sĩ. Còn ông Zuma hiện đang được nhiều người coi là ứng viên được ưa chuộng trở thành tổng thống trong cuộc bầu cử sẽ diễn ra vào năm tới. Ông Mbeki - 66 tuổi, là người đã kế nhiệm ông Nelson Mandela giữ ghế tổng thống từ tháng 6.1999. Nay ông trở thành vị tổng thống đầu tiên được bầu lên một cách dân chủ buộc phải rời nhiệm sở trước khi hết nhiệm kỳ. Sự kiện này được coi là cuộc khủng hoảng chính trị trầm trọng nhất ở Nam Phi kể từ khi chế độ phân biệt chủng tộc bị xoá bỏ.