Từ đầu vụ tới nay, giá mía (10 CCS) các NMĐ mua của nông dân tại ĐBSCL phổ biến từ 535 - 550 đồng/kg mía (tùy NMĐ). Theo các NMĐ, mức giá này cao hơn mức giá theo chủ trương của Bộ NNPTNT (bằng 60% giá bán đường, tức khoảng từ 475 - 480 đồng/kg mía).

Với giá mua này, cộng với các chi phí khác, giá 1kg đường thành phẩm đã vượt 8.000 đồng; trong khi giá đường bán ra chỉ 8.100 đồng/kg (trừ thuế chỉ còn 7.700 đồng/kg). Nghĩa là, muốn có lãi, các NMĐ phải hạ giá mua mía nguyên liệu.

Đó là điều... khó thực hiện, vì với mức giá mua như hiện nay, một số NMĐ đang lo thiếu mía nguyên liệu do nông dân neo mía chờ giá cao hơn khá phổ biến. Hơn nữa, nếu giá mía thấp, sản xuất không có lợi thì năm sau, diện tích nông dân bỏ mía sẽ tăng thêm. Và các NMĐ càng đối mặt với nguy cơ thiếu mía nguyên liệu!

Lâu nay, chuyện "nội bộ" của các NMĐ vùng ĐBSCL (tranh mua mía nguyên liệu, chưa xây dựng vùng nguyên liệu ổn định...) vẫn chưa được giải quyết căn cơ (dù có nhiều cuộc họp bàn). Vụ mía đường 2008 - 2009 này, lại có thêm tác động xấu khá gay gắt từ yếu tố khách quan (đường nhập lậu tràn vào với giá bán thấp hơn giá thành sản xuất của các NMĐ khoảng 500 đồng/kg), bài toán mía - đường ở ĐBSCL càng lâm vào khó khăn và vẫn chưa có lời giải cho hướng phát triển bền vững lâu dài!