Hoa lan, hay phong lan, cây hoa lan, cây bông lan, cây lan... (tên khoa học: Orchidaceae) là một họ thực vật có hoa, thuộc bộ Măng tây, lớp thực vật một lá mầm. Họ Orchideceae là một trong những họ lớn nhất của thực vật và có các thành viên mọc trên toàn thế giới, ngoại trừ châu Nam Cực.

Có cây hoa lan sống dưới mặt đất và chỉ nở hoa trên mặt đất song cũng có cây hoa lan sống tại vùng cao nguyên của dãy Himalaya.

Hoa lan có loại mọc trong đất (terrestrial), có loại mọc trên cây cao (epiphyte) và có loại mọc trên đá (lithophyte).

Theo cảnh báo mới đây của các nhà khoa học, nhiều loài lan quý hiếm của VN đang có nguy cơ tuyệt chủng nếu chúng ta không có ngay những biện pháp cấp bách để bảo tồn nguồn gen.

1. Lan hoàng thảo vạch đỏ Hoa nở vào tháng 5 - 6. Tái sinh bằng hạt và chồi. Lan hoàng thảo vạch đỏ sống bám trên thân và cành cây gỗ trong rừng rậm nhiệt đới ở độ cao không quá 600-800m. Đây là loài lan đặc hữu mới chỉ gặp được ở Gia Lai (Kbang: Kon Hà Nừng) còn trước đây có gặp ở Bắc Việt Nam.	.
2. Đơn hành hai màu Hoa nở vào tháng 4. Cây sống phụ sinh trên thân, cành cây gỗ, đôi khi cả trên đá trong rừng rậm nhiệt đới ở độ cao từ 700-2.000m. Đây cũng là loài đặc hữu của Việt Nam, mới chỉ gặp ở điểm lấy mẫu chuẩn thuộc tỉnh Kontum, Lâm Đồng (Lạc Dương: núi Langbian, Đơn Dương, Đà Lạt, Di Linh: núi Braian), và một số điểm thuộc các tỉnh lận cận Khánh Hoà (Nha Trang) và Đồng Nai.
3. Lan ý thảo Mùa hoa vào tháng 1-3. Tái sinh bằng hạt và chồi. Lan sống bám trên thân và cành cây gỗ trong rừng rậm nhiệt đới ở độ cao khoảng 1.500m. Hiện tìm thấy loài này ở Quảng Trị (Hướng Hóa: Lao Bảo), Kontum (Đắc Tô: Đắc Uy), Gia Lai (Chư Pah: Gia Lu), Lâm Đồng (Đà Lạt, Bảo Lộc). Thế giới: Trung Quốc, Ấn Độ, Mianma, Thái Lan, Lào.
4. Lan hài đài cuộn Mùa hoa vào tháng 1-2. Tái sinh bằng hạt và chồi. Lan hài đài cuộn mọc rất rải rác dưới tán rừng mưa nhiệt đới ở độ cao khoảng 1.500m. Cây chịu hạn khá tốt. Phân bố: Việt Nam: Lâm Đồng (Đà Lạt). Thế giới: Thái Lan, Campuchia.
5. Lan hài hồng Mùa hoa vào tháng 2-3. Tái sinh bằng hạt và chồi. Lan cũng mọc rất rải rác dưới tán rừng mưa nhiệt đới, ở vùng núi đá, chịu hạn khá tốt. Đây cũng là một loài đặc hữu của Việt Nam, mới chỉ gặp ở điểm lấy mẫu chuẩn thuộc tỉnh Khánh Hoà (Nha Trang) và một điểm thuộc phía bắc nhưng không rõ địa danh.
6. Lan hài lông Mùa hoa vào tháng 2-3. Tái sinh bằng chồi và tái sinh bằng hạt. Lan mọc rất rải rác dưới tán rừng mưa nhiệt đới, ở vùng núi đá, chịu hạn khá tốt. Phân bố: Việt Nam: Cao Bằng. Thế giới: Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan, Lào.
7. Lan hành averyanov Cây ra hoa vào tháng 5, sống bám trên thân và cành cây gỗ trong rừng rậm nhiệt đới ở độ cao khoảng 600-900m. Là loài đặc hữu rất hẹp của Việt Nam, mới chỉ gặp được ở điểm lấy mẫu chuẩn thuộc tỉnh Gia Lai (Chư Pah: Gia Lu).