Rõ ràng từ "sự cố" này cho thấy trách nhiệm của mỗi ĐBQH là rất lớn trước cử tri...
Như đã biết, trước tình hình biến động phức tạp của thị trường thế giới và yếu kém nội tại của kinh tế trong nước, tại phiên khai mạc kỳ họp thứ ba này, Thủ tướng Chính phủ đã phải gửi đi một thông điệp quan trọng: Chính phủ có khuyết điểm trong điều hành và do đó, GDP năm nay sẽ không đạt được như kế hoạch và CPI sẽ tiếp tục tăng, đồng nghĩa với việc đời sống nhân dân sẽ còn khó khăn.
Đây là thông điệp rõ ràng, rành mạch và có trách nhiệm của người đứng đầu Chính phủ. Tuy nhiên, các ĐBQH vẫn đòi hỏi Chính phủ cần phải chỉ ra cụ thể trách nhiệm cá nhân trong từng bộ, ngành.
Thật ra, trách nhiệm cũng chỉ loanh quanh ở mấy bộ: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Công Thương và Văn phòng Chính phủ - các cơ quan tham mưu cho Thủ tướng.
Mà xét đến cùng thì Chính phủ cũng chỉ là cơ quan đưa các chỉ tiêu KT-XH, còn QH (hay nói cách khác là từng ĐBQH) mới là cơ quan cao nhất ra quyết định cuối cùng. Bởi thế, ĐB Nguyễn Đức Kiên (Sóc Trăng) mới tâm tư: "Bản thân tôi nhận thấy mình chưa làm hết trách nhiệm của ĐBQH trong việc "ấn nút" biểu quyết những vấn đề quan trọng của đất nước".
ĐB Nguyễn Minh Thuyết (Lạng Sơn) cũng nói: "Cử tri đòi hỏi QH, các uỷ ban của QH và mỗi ĐBQH phải tự nghiêm khắc kiểm điểm trách nhiệm của mình trước cử tri về việc biểu quyết chỉ tiêu KT-XH không sát thực tế"...
Đồng ý rằng để nền kinh tế xảy ra những vấn đề như từ cuối năm 2007 đến nay, có trách nhiệm của cả Chính phủ và QH. Nhưng phải thấy trách nhiệm của QH lớn hơn. Bởi lẽ, cuối tháng 11.2007, UB Kinh tế của QH đã thẩm tra và báo cáo QH rất cụ thể: Do tăng giá từ cuối năm 2007 sẽ dẫn đến việc hình thành một mặt bằng giá mới trong năm 2008 và chắc chắn sẽ gây áp lực tăng giá lên những tháng đầu năm 2008 và điều này sẽ tác động đến toàn bộ các chỉ tiêu KT-XH khác.
Hơn nữa, tại kỳ họp thứ hai, đã có nhiều ý kiến cho rằng CPI chắc chắn không phải là 8,5% mà sẽ phải cao hơn... Thế nhưng khi QH biểu quyết thông qua chỉ tiêu này cũng không trích tới dự báo mà UB Kinh tế đưa ra. Khi đó, về chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế, Chính phủ đề nghị mức 8,5-9% để dễ cho điều hành của Chính phủ. Nếu QH kiên quyết "nói không" thì tình hình sẽ khác...
Rõ ràng "sự cố" của nền kinh tế đã được dự báo trước, ĐBQH cũng đã thảo luận đi thảo luận lại, nhưng cuối cùng QH vẫn thông qua những chỉ tiêu mà Chính phủ trình. Nếu QH thẩm định kỹ lưỡng, phản biện sâu sắc và làm hết trách nhiệm thì QH sẽ thấy rằng những chỉ tiêu mà Chính phủ trình sang là chưa ổn...
Vậy thì, liệu có phải ĐBQH thiếu thông tin, thiếu cơ sở để phân tích tình hình kinh tế trước khi "ấn nút"? Không có lý do này, vì các ĐBQH hoàn toàn có quyền yêu cầu và đòi hỏi các cơ quan chức năng phải cung cấp thông tin để xem xét, quyết định. Cũng không thể lấy lý do thời hạn QH họp đã được ấn định có bằng ấy ngày nên phải thông qua để bảo đảm chương trình...
Từ bài học trên cho thấy, tại kỳ họp thứ ba này và các kỳ họp tới... gánh nặng sẽ đè lên những ngón tay ĐB khi "ấn nút" nên đòi hỏi QH phải có bước đột phá và quyết liệt hơn trong việc thẩm định và "bỏ phiếu" quyết định những vấn đề trọng đại của đất nước.