Trong phiên thảo luận của các ĐB HĐND ngày đầu tiên của kỳ họp, qua lăng kính của các ĐB, thì tình hình của thành phố đáng lo hơn là đáng mừng.

Kinh tế - mừng và lo

Năm 2008, GDP của TPHCM có mức tăng trưởng ước đạt 11% (thấp hơn mục tiêu đặt ra đầu năm là 12,8%). Xét trong bối cảnh chung của kinh tế (KT) thế giới và cả nước thì mức tăng trưởng 11% được các ĐB HĐND ghi nhận là một kết quả khả quan. Tuy nhiên, tâm trạng của các ĐB là mừng đó rồi lại lo đó trước những biểu hiện bất thường của nền KT thành phố.

Theo ĐB Nguyễn Đăng Nghĩa, trong cơ cấu KT của thành phố, tỉ lệ các ngành tạo ra giá trị gia tăng đã giảm. Ngành công nghiệp - xương sống của ngành KT - thì chưa có các mặt hành mang tính cạnh tranh cao, chủ yếu là công nghiệp gia công. Khi có chủ trương siết chặt tiền tệ, hàng loạt DN bị ảnh hưởng nặng, đó là một minh chứng cho tính bền vững trong phát triển KT thành phố còn nhiều việc đáng phải bàn.

Với tư cách là chủ một DN, ĐB Đặng Văn Khoa phản ánh thực trạng, hầu hết các DN hiện nay đang phải sản xuất cầm chừng hoặc thu hẹp sản xuất, lượng đơn hàng xuất khẩu bị giảm sút nghiêm trọng. ĐB Đặng Văn Khoa nhận định: "Những tháng cuối năm và năm 2009 tình hình sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Đời sống của hàng triệu người làm công ăn lương sẽ bị tác động bởi khó khăn này. Tôi đề nghị thành phố cần phải đặc biệt lưu ý vấn đề này".

Tình hình KT khó khăn cũng làm cho việc cân đối chi cho đầu tư phát triển gặp khó khăn. Tổng vốn đầu tư nhà nước trên địa bàn thành phố đạt 27.000 tỉ đồng, nhưng theo tính toán của các ĐB cuối cùng chỉ còn khoảng 6.000-7.000 tỉ đồng chi cho đầu tư phát triển. Trong đó, phải dành một khoản khoảng 2.700 tỉ đồng để trả vốn và lãi cho các khoản vay đầu tư trước đây.

Với số vốn ít ỏi này, theo các ĐB thì không thể nào đảm bảo cho việc phát triển KT trong những năm tiếp theo. Đó là chưa nói đến tình trạng đất đai, nhà xưởng thuộc sở hữu nhà nước đang bị lãng phí. ĐB Đặng Văn Khoa trưng ra bằng chứng hàng chục kho bãi trên địa bàn quận 8 diện tích từ vài ngàn đến vài chục ngàn mét vuông đang bị bỏ hoang hoặc bị cho thuê với giá bèo bọt.

Chống kẹt xe, ngập nước... không hiệu quả

Vấn đề ngập nước đô thị, đặc biệt là trong thời gian qua đang có dấu hiệu gia tăng trên địa bàn thành phố, trở thành một trong những chủ đề được nhiều ĐB đề cập. ĐB Trương Trọng Nghĩa cho rằng: "Ngân sách chi tiền tỉ cho chương trình chống kẹt xe (hỗ trợ xe buýt), chống ngập nước, thế nhưng nhãn tiền thì kẹt xe, ngập nước không giảm mà còn tăng, điều đó chứng tỏ các chương trình này không hiệu quả".

Về chương trình chống kẹt xe, theo ĐB Trương Trọng Nghĩa là không hiệu quả: "Mấy năm rồi mà số người đi xe buýt chỉ chiếm xấp xỉ 5% lượng người tham gia giao thông, trong khi mỗi năm thành phố phải chi khoảng 600 tỉ đồng để trợ giá xe buýt. Đối với bất cứ vấn đề gì, làm vài năm không hiệu quả phải ngồi lại tìm giải pháp".

Ngân sách chi tiền giải quyết hậu quả môi trường

ĐB Trương Trọng Nghĩa nhận định: "Tăng trưởng KT cao, nhưng chúng ta đang phải trả giá là nạn ô nhiễm môi trường. Tình hình đã đến mức báo động. Càng chậm khắc phục thì càng tốn tiền. Đối với thành phố, khắc phục ô nhiễm kênh Ba Bò là một ví dụ - ngốn 370 tỉ đồng, riêng thành phố phải chi ngân sách 205 tỉ đồng".

ĐB Đặng Văn Khoa bày tỏ: "Chúng ta đồng tình với việc khắc phục ô nhiễm kênh Ba Bò, nhưng không đồng tình với việc phải lấy ngân sách để khắc phục hậu quả do các DN làm. Sự phát triển của hôm nay không thể để món nợ lại cho tương lai. Có một tâm lý là sợ đụng vào các DN gây ô nhiễm là ảnh hưởng đến phát triển KT.

Luật Bảo vệ môi trường đã có từ năm 1994, cứ làm theo luật. Các DN cần phải cắt giảm lợi nhuận để đầu tư bảo vệ MT, không thể lấy tiền ngân sách để giải quyết hậu quả".