* Việc mở rộng Hà Nội có phải do công tác quy hoạch không theo kịp sự phát triển dân số, thưa ông?
- Hà Nội là cực hút rất mạnh so với cả nước. Hiện nay, Hà Nội có mật độ dân số cao, với tỉ lệ 3.600 người/km2 (TPHCM là 2.900 người/km2) với dân số hiện tại là 3,4 triệu dân, vượt quá tốc độ dự báo. Vì thế, quy hoạch không đáp ứng được là tất yếu.
Việc mở rộng Hà Nội đã được chuẩn bị từ 10 năm trước đây, chứ không phải là sự đột biến, đó là một xu thế tất yếu.
* Ý kiến của ông thế nào về việc mở rộng Hà Nội gấp gần 3 lần diện tích và tăng dân số lên hàng chục triệu người?
- Theo tôi, điều quan trọng là cần đặt tầm nhìn đến đâu? Theo tôi, với vai trò hội nhập chỉ nên đặt trong khu vực là tốt lắm rồi. Thủ đô mở rộng là đô thị bền vững, hiện đại... Ngoài ra, lựa chọn quy mô phát triển rộng đến mức nào để đạt 2 yêu cầu: Hà Nội vì cả nước và cả nước vì Hà Nội.
Thủ đô bao gồm diện tích và dân số, nhưng không có một hằng số nào cho tất cả thủ đô các nước kể cả nước đã, đang và chậm phát triển (không có bao nhiêu phần trăm diện tích đất, bao nhiêu phần trăm dân số cho thủ đô). Ví dụ, thủ đô Bắc Kinh là 17,2 triệu dân (chiếm 1,5% dân số cả nước), diện tích chiếm 2% cả nước...
Vì vậy, việc mở rộng thủ đô Hà Nội không cần đặt ra vấn đề phải là 10% diện tích và dân số của cả nước.
* Vậy theo ông, cần lựa chọn mô hình nào cho Hà Nội mở rộng?
- Trước kia, Hà Nội có vành đai xanh, nhưng 10 năm trở lại đây chúng ta đã mất vành đai xanh. Thay vào đó là 6 "mũi dùi" chĩa sát trái tim thủ đô. Đó là đường 5 tiến sát Hà Nội; Bắc Ninh, Vĩnh Phúc trong khi đáng ra giữ cái đập làm vành đai xanh thì lại bị thay thế bằng khu đô thị mới Quang Minh ngay cửa ngõ Hà Nội; Láng - Hoà Lạc có khu An Khánh; đường 32 cũng áp sát Hà Nội; Thường Tín cũng tương tự... Dải xanh không hình thành được thì mở rộng không gian đến đâu?
Theo tôi, Hà Nội nên hình thành mô hình kiểu có một cực trung tâm và các đô thị vệ tinh chứ không nên là một thành phố đa cực. Thủ đô đã có TP.Hà Nội cũ, nay lại thêm một loạt TP: TP.Sông Hồng, TP.Hà Đông, TP.Sơn Tây... là không nên.
Sau khi có quyết định mở rộng Hà Nội không nên có khái niệm cộng 2 tỉnh lại thành. Nên nghiên cứu Hà Nội và Hà Nội mở rộng phải là một cơ thể thống nhất, phân chức năng đồng bộ.
* Theo ông, cần định hướng Hà Nội mở rộng tới thời điểm nào?
- Phải nghiên cứu quy hoạch tới năm 2030, tầm nhìn 2050. Song phải xác định mốc đến năm 2015 hay 2020 để đạt mục tiêu CNH-HĐH. Hà Nội hiện có 4 chức năng chính: Trung tâm chính trị; văn hoá - giáo dục; kinh tế; giao dịch quốc tế.
Cần đặt vấn đề Hà Nội mở rộng có đảm đương được 4 chức năng đó hay không? Trước đây đặt ra mục tiêu Hà Nội về trước cả nước 5 năm về CNH - HĐH, khi mở rộng có đạt được hay không?
* Theo ông cần ưu tiên giải quyết vấn đề gì khi việc Hà Nội mở rộng được Quốc hội thông qua?
- Cần rà soát lại các dự án Hà Nội mở rộng và dự án cũ của Hà Nội để tìm ra cái nào cần bỏ, cái nào làm tiếp. Cần rà soát lại các dự án ngoài đê sông Hồng, nếu mở rộng Hà Nội thì có cần thiết phải nâng 17 vạn dân lên 67 vạn dân khu vực này hay không?
Các khu đô thị lớn của Hà Nội cũng rà soát lại xem các chỉ tiêu có còn phù hợp với với Hà Nội mở rộng không? Theo số liệu mà tôi có được, xung quanh Hà Nội, Hà Tây hiện có khoảng 30 sân golf đã và đang xây dựng, cần phải rà soát lại...
- Xin cảm ơn ông!