Đó là ý kiến đang gây tranh cãi của một số nhà khoa học về việc chính hoạt động của con người đã góp phần tạo nên thảm hoạ. Trận động đất mạnh 7,9 độ richter ở Tứ Xuyên đã làm 70.000 người chết, 5 triệu người mất nhà cửa. Một số nhà khoa học đang đổ lỗi cho đập thuỷ điện Zipingpu - cao 156m, nằm cách tâm chấn 5,5km và cách các đường rãnh nứt địa chất 550m, là một nhân tố gây ra trận động đất.
 
Ông Fan Xiao - kỹ sư làm việc tại Cục Địa chất và Khoáng sản Tứ Xuyên - hôm 4.2 khẳng định, sức nặng của lượng nước trong hồ chứa ở đập Zipingpu (ảnh), tương đương 325 triệu tấn, có thể đã tác động tới thời gian và cường độ của trận động đất tháng 5.2008.

"Tôi không nói rằng động đất sẽ không xảy ra nếu con đập không tồn tại. Nhưng sự hiện diện của đập Zipingpu có thể đã làm thay đổi cường độ và thời gian trận động đất" - ông Fan nói.

Các nhà nghiên cứu địa chất xác định rằng, sức nặng của hồ nước đã đè lên các đường rãnh nứt nằm sâu trong lòng đất, ép hai bờ của rãnh nứt chồng chéo lên nhau, gây va chạm và sau đó khiến chúng tách rời nhau, tạo ra động đất.

Các nhà khoa học dẫn chứng, trận động đất 6,4 độ richter gần Koyna ở Ấn Độ làm ít nhất 180 người chết năm 1967, do một hồ chứa nước nhân tạo gây ra. Ông Fan là một trong số nhiều chuyên gia bày tỏ lo ngại về khả năng liên quan giữa đập Zipingpu và trận động đất khủng khiếp năm ngoái.

Ông Fan cho biết, đã phản đối mạnh mẽ quyết định của chính phủ xây con đập này năm 2003, ông đang tiếp tục gửi đơn cho chính phủ để bày tỏ lo ngại về các đập được xây dựng trên sông Dadu và Jinsha.

Tuy nhiên, Chính phủ Trung Quốc cho rằng trận động đất ở Tứ Xuyên là "thảm hoạ thiên nhiên không thể tránh khỏi" và đang thúc đẩy việc tiếp tục xây dựng các đập lớn khác để đáp ứng nhu cầu năng lượng của đất nước...

Một số nhà khoa học khác không tin rằng đập Zipingpu có thể là nhân tố gây ra động đất. Lei Xinglin - nhà địa vật lý tại Cục Nghiên cứu động đất - cho biết, các hồ chứa nhân tạo làm gia tăng các hoạt động địa chấn, nhưng không gây ra động đất. Không nên đưa ra kết luận vội vã.